// tematy i osoby

tag: historia

Warthegau i Poznań pod okupacją niemiecką, czyli wielkie nazistowskie plany dla miast, krajobrazów i umysłów #148

// Aleksandra Paradowska //

Jak żyło się w Kraju Warty podczas II Wojny Światowej. Kogo Niemcy podczas okupacji wysiedlali z Poznania i kto przyjeżdżał na miejsce wypędzonych. Co znajdowało się w niemieckich planach głębokiej przebudowy Poznania. Jak Greiser chciał uczynić ze stolicy Warthegau miasto wzorcowe. O tym, jak uratował się palec Chrystusa. Oraz o tym, jak powstawała (i jak wygląda) wystawa „Iluzje wszechwładzy - architektura i codzienność pod okupacją niemiecką” w Centrum Kultury Zamek.

Poznańskie historie 15: koń w spodniach, Krwawa Łza, kryptoportret, halsztuk i Biedermeier, czyli jak trafić na dobre nazwisko #142

// Adam Biernacki //

O doli dorożkarza w Poznaniu i woźnicy w kalesonach. O Niemcu, który nie chciał być Niemcem i austriackim Żydzie, który uciekł z Moraw, żeby zostać pastorem na Łazarzu. O humorzastym urzędniku, który nadawał nazwiska. O próbie zamachu za pomocą gwoździa na księcia Fryderyka Wilhelma. O pewnej pannie, której odpaliła szajba przed ślubem. O kościołach, które mocno rywalizowały. Oraz o zmaganiu stylu empire z Biedermaierem, Łowickiej Spódnicy i Lokomotywie.

Kultowa Adria, dewizowy Merkury, Dodoni w puszce, bryzol z pieczarkami i kolorowe drinki, czyli dziś prawdziwych kelnerów już nie ma #137

// Włodzimierz Adamowicz //

Dlaczego "to były piękne czasy". Kogo i kiedy nie wpuszczano do Adrii. Jak długo za flaszkę koniaku Procol Harum grał dla załogi Merkurego. Gdzie się podziali prawdziwi kelnerzy. Jak ukrywało się dziury w obrusie. Dlaczego nie wypadało robić zakupów w najbliższym Pewexie. Ile drinków była w stanie wypić pewna pani i jakim zakończyła swój wieczór oraz z czego powstała Perła Italii.

Poznańskie historie 14: prześladowane kabarety, prąd i ropa oraz wielka bomba, czyli poznański wkład w rozwój cywilizacji (nienadający się raczej na nowe logo miasta)...

// Adam Biernacki //

O mieście, które miało latarnię morską (a nie miało morza), szyb wiertniczy (bez ropy) i projekt turbiny elektrycznej (którą nikt nie był zainteresowany). O tym skąd się wziął Park Wilsona, jaką rolę w jego historii odegrał Tall Boy i dlaczego panowie z palmiarni zjedli psa (szukamy dowodów). O ogródku warzywnym zniszczonym podczas (bezkrwawej) katastrofy lotniczej na Jeżycach. O tym dlaczego cegły są mniej i bardziej czerwone oraz o castingu na kata i poznańskim donżuanie. A także o zaginionym filmie, w którym mielibyśmy szansę obejrzeć naszych dziadków i prababcie oraz o dwóch znaczkach, które zmieniły świat.

Poznańskie historie 13: fejki, wielcy nieobecni, biały proszek, panie w negliżu i pracujące dzieciaki bez szkoły, czyli bilet na PeWuKę ze zniżką #131

// Adam Biernacki //

Tym razem nie ruszamy się z terenów PeWuKa, czyli Powszechnej Wystawy Krajowej, która była wydarzeniem końcówki lat '20 XX wieku w Polsce, ale przede wszystkim w Poznaniu. Powiemy o tym, ile na Pewuce było trambanków, jak przechowywało się dzieci, dlaczego Pola Negri była mocno zaangażowana w reklamowanie śniegu tatrzańskiego, a Lilli Palmer nie mogła grać Matki Boskiej. Dowiecie się sporo o początkach transmisji sportowych, o stadionie, który był bliski katastrofy podczas występu śpiewaków słowiańskich i o wielkim meczu Warty Poznań. Będzie o pierwszym w Poznaniu korku ulicznym, o jedwabnictwie kolejowym i 30-metrowej rurze od Bismacka. Dziś także o tym, dlaczego w Poznaniu nie powstała druga wieża Eiffla i dlaczego nie mamy planetarium oraz o powodach, dla których odrzucono pomysł budowy nowoczesnej kolejki nadziemnej i wybito z głowy Poznaniakom wielki kompleks basenów.

Poznańskie historie 12: trzy dworce, fachówa, establiszmenty, Pewuka oraz West End i bezrobocie, czyli głodówka dla sławy #126

// Adam Biernacki //

Tym razem idziemy na Łazarz. A tu: o tym skąd się wzięły w Poznaniu tory kolejowe i 3 dworce. O bezdomnych, którzy stracili w trupiarni dach nad głową. O łazarskim szpitalu, który jest na Wildzie. O zawziętej konkurencji cmentarzy, bezrobociu po wielkim otwarciu, największej atrakcji Pewuki i o tym jak w mieście zabrakło pyr. Mówimy także o powstaniu poczty i (tajemniczego?) tunelu oraz o tym, dlaczego Głogowska jest Głogowską. No i dywagujemy na temat tego, co J. A. Baczewski chciał zrobić z lampami (lub: co wywnioskowali dawni złośliwcy).

Dyplomacja, polityka i biznes, czyli ryglowane drzwi ministra, sprośne piosenki i książka, czyli persona valde grata #122

// Andrzej Byrt //

Urzędnik pięciu rządów III Rzeczpospolitej, który zaczynał od negocjowania gospodarczego planu B Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Dyplomata, który śpiewał sprośne piosenki z Prezydentem Francji. Prezes, który zna MTP lepiej, niż własne kieszenie. O Glapińskim, który urzędował w sejfie. O lataniu balonem nad Kolonią. O malowaniu baz amerykańskich samolotów wojskowych. O współpracy z bezpieką i wpuszczeniu Macierewicza na targi. Dziś parada nazwisk i opowieści, śpiewy i recytacje.

Poznańskie historie 11: Mafia młynarzy, tajemnice Piłsudskiego, zwierzęta (jak ludzie) i Jeżyce, czyli zjawisko samo w sobie #121

// Adam Biernacki //

Dlaczego Poznań nie jest częścią Jeżyc. Jak naprawdę nazywała się ta dzielnica dawno, dawno temu i skąd wzięła się jej nazwa. Jak cesarz nadawał nazwy jeżyckim ulicom i które księżniczki były z tego zadowolone. Którędy do Poznania wchodziła 800-tysięczna armia Napoleona. Dlaczego Niemcy oddali poznańskie tramwaje konne, dlaczego lekarze okłamywali Marszałka i w jakim celu powstało Towarzystwo Szubrawców, czyli masoneria dla ubogich.

Poznańskie historie 9: orgie, szantaże, szpieg-literat, samobójstwo i CPN dla koni #104

// Adam Biernacki //

Kto był klientem poznańskiego Moulin Rouge? Po co żona pewnego murarza werbowała nastolatki (i co robiła z teściową)? Jak pewna (całkiem) majętna pani szantażowała (bardziej) majętnych panów? Który z autorów lektur szkolnych był francuskim szpiegiem? Gdzie Cegielski testował swoje lokomobile i gdzie był CPN dla koni? Na co szły pieniądze z wyżynanych lasów? I dlaczego Libelt wyrzucił Słowackiego z domu? Tym razem: gęsto od sensacji z początków XX wieku.